Osoba wysoko wrażliwa (WWO): cecha, a nie diagnoza

Aliaksei Levashou · psychotraumatolog, CBT

Szybko męczysz się hałasem, tłumem i jaskrawym światłem. Mocno przeżywasz i cudzy ból, i piękno. Zauważasz drobiazgi, których nie widzą inni. A do tego całe życie słyszysz „nie bierz tego do siebie" i „jesteś zbyt wrażliwy", jakby coś było z tobą nie tak. Z tobą wszystko w porządku. Najpewniej jesteś osobą wysoko wrażliwą. Zobaczmy, co to znaczy.

Czym jest wysoka wrażliwość

To zjawisko opisała psycholog Elaine Aron, ona też wprowadziła pojęcie „osoba wysoko wrażliwa". W nauce nazywa się to wrażliwością przetwarzania sensorycznego: układ nerwowy takich osób głębiej i dokładniej przetwarza wszystko, co do niego trafia. Aron wyróżnia cztery cechy: głębokie przetwarzanie informacji, skłonność do przeciążenia nadmiarem bodźców, silną reaktywność emocjonalną i empatię, subtelną wrażliwość na ledwie zauważalne szczegóły. To trwała cecha, a nie nastrój ani zaburzenie.

To nie choroba i nie słabość

Wysoką wrażliwość często myli się ze słabością albo z zaburzeniem, i niesłusznie. To neutralna cecha, jak na przykład wzrost: bywa wygodna i niewygodna w zależności od otoczenia. W świecie nastawionym na szybkość i hałas wrażliwemu jest trudniej. Ale ta sama cecha daje głębię przeżyć, subtelną empatię, kreatywność i zdolność dostrzegania tego, co inni pomijają. Problem nie jest w wrażliwości, tylko w tym, że człowieka latami za nią zawstydzano i przywykł uważać ją za wadę.

Oznaki

Czym różni się od lękowości

To ważne, żeby nie mylić. Wysoka wrażliwość to wrodzona cecha, jest zawsze i sama w sobie nie jest cierpieniem. Lękowość to stan, który można rozwinąć i który się leczy. Ale związek jest: jeśli wrażliwy człowiek żyje w ciągłym przeciążeniu i nie dba o siebie, ma wyższe ryzyko lęku, wypalenia i przygnębienia. Czyli wrażliwość nie równa się lękowi, ale bez dbania o siebie łatwiej w niego zsunąć. Czasem obok idzie też trudność z nazywaniem swoich emocji, osobno o tym: aleksytymia.

Jeśli przez wrażliwość jesteś stale na granicy i uważasz ją za swoją wadę, można spojrzeć na to inaczej. Na bezpłatnych 15 minutach opowiesz, jak to u ciebie.

15 minut, bez opłaty i zobowiązań. Umów 15 minut

Jak żyć ze swoją wrażliwością

Kiedy sięgnąć po pomoc

Sama wrażliwość nie wymaga terapii. Po pomoc warto iść, jeśli na jej tle jesteś stale lękowy, wyczerpany, nie radzisz sobie z emocjami albo uważasz się za gorszego od innych. W terapii pracuje się nie nad tym, żeby „stać się mniej wrażliwym", tylko żeby przestać żyć przeciw swojej naturze i dbać o siebie.

Jeśli jesteś w Polsce lub w innym kraju UE

Pracuję online w języku polskim, rosyjskim i białoruskim. Pracuję z lękiem, wypaleniem, samooceną i regulacją emocji, na które często skarżą się osoby wrażliwe. Więcej: terapia lęku. Cena sesji 180 PLN, pierwsze spotkanie 15 minut bezpłatne. Płatność Blik, kartą, Apple Pay lub Google Pay.

Źródła